Bàn luận về sự khác biệt văn hóa giữa hai miền Nam – Bắc (Phần 7)

Posted on Updated on


Liên quan đến chủ đề này có nhiều ý kiến theo nhiều chiều hướng và nội dung khác nhau. Tuy nhiên ở đây chỉ để lưu lại bài đã viết nên tôi chỉ trích lại những phản hồi hoặc bài viết nào có tác động liên quan đến bài viết của mình.
Bàn tiếp chuyện văn hóa Nam – Bắc, ThuVu có đề cập đến vấn đề ăn kem. Nó chạm vào một hình ảnh có ý nghĩa kỷ niệm niên thiếu nên đừng chẳng đã lại phải viết thêm.
Dưới đây là bài viết của ThuVu và anhnguyet_hro 
Oct 31 2008, 01:18 PM
QUOTE(Thu Vu @ Oct 31 2008, 10:46 AM) *
Bản thân mình cũng tò mò nên ra Bắc có đi ăn thử kem Bờ Hồ huyền thoại cho biết với người ta và eo ơi thất vọng. Kem ăn chẳng có chất lượng tí nào, chỗ bán kem thì nhếch nhác, ghế ngồi thì thấp bé như quán cóc, bao bì của kem thì bằng giấy gì vàng vàng như giấy mì tôm ăn liền, không có chỗ giữ xe cho khách cho nên là khách đứng ngồi trên xe ăn kem và xả giấy gói kem đầy đường. Nếu mà chủ quán là người MN thì thương hiệu đã có rồi, ta chỉ cần sửa sang quán cho đẹp, chỗ ngồi rộng rãi, tiện nghi, thu xếp 1 chỗ để trẻ em chơi đùa trong quán, 1 chỗ để chứa sách và truy cập internet wifi, cải tạo mẫu mã bao bì, không thể cha ông ta đã gói kem bằng giấy vàng thì ta phải giữ nguyên giấy gói như vậy, thu xếp 1 chỗ giữ xe miễn phí để khi khách đến chỉ cần đưa chìa khóa xe là có người lo liệu. ….Hãy xem cách làm của Kinh Đô, Đức Phát, cà phê Trung Nguyên thì rõ. Họ là người Việt và không phải ai cũng là dân SG nhưng họ chịu làm khách hàng thử của sản phẩm mình để biết cảm nhận của khách hàng như thế nào.

Nếu kem Tràng Tiền mà biến đổi theo phong cách như vậy thì nó không còn là nét văn hóa của Kem Tràng Tiền nữa! Bạn cứ thử tìm trên khắp Việt Nam này mà xem, sẽ chẳng có chỗ nào bán kem mà người ăn kem phải đứng như ở đó cả, nhưng tại sao nó vẫn tấp nập người qua lại? Mình rất thích ra đó ăn kem, bởi khi ra đó mình có được một cảm giác thoải mái nhất…
Mình nhớ ngày đi học, được thầy giáo cho điểm 10 môn học – điểm 10 duy nhất trong các bài thầy chấm (mà thầy hiếm khi cho sinh viên điểm 10 lắm) nên mình đã yêu cầu thầy có một phần thưởng biggrin.gif – một phần thưởng nho nhỏ thôi, nhưng nó làm cho mình cảm thấy rất vui và hạnh phúc, đó là được thầy mời một chầu kem Tràng Tiền – phần thưởng đó đã được thông qua và nó sẽ mãi là một phần thưởng quý giá của mình!

To Phoenix: Chị Phoenix ơi, những bài viết của chị rất hay, chị post tiếp đi ạ, sang một topic mới cũng được chị ạ rolleyes.gif
QUOTE(anhnguyet_hro @ Oct 31 2008, 01:18 PM) *

Và bài viết của Phoenix:
Cảm ơn anhnguyet_hro động viên. Mình viết nữa nó sai lại với chủ ý của người chủ topic nên có lẽ dừng lại là hợp lý. Chỉ nói vui thêm chút về “kem Bờ Hồ” (cũng là lạc đề). tongue.gif Thực ra Phoenix viết “Bờ Hồ” không chính xác. Bờ Hồ không phải là khái niệm tên riêng nhưng vì gắn bó gần gũi với người HN nên đã trở thành cái tên riêng trong tâm thức của người HN và gắn với một thương hiệu kem: “kem Tràng Tiền” hay “kem Bờ Hồ”.Thời kem TT có tiếng là thời HN trong chế độ bao cấp. Thời đó cái gì cũng chỉ để ăn no, mặc đủ nên có 1 que kem vừa đầy sữa, vừa nhiều bột đậu xanh nguyên chất lại theo công nghệ làm kem của nước ngoài, mới lạ đặc biệt – là món quà xa xỉ. Một cậu bé Hà Thành có thể hãnh diện “liếm láp” trước sự thèm thuồng của cả đám bạn. Đến ăn cũng phải cắn ăn dè từng tý. Mút mát dần sao cho lâu hết. Que kem còn được giữ lại để làm đồ chơi, que tính.

Ăn kem TT khi đó là phần thưởng, là phải xếp hàng, là phải để vào túi giấy bản mới sành điệu và phải … đứng. Thói quen ăn kem rất đặc trưng của người Pháp (ở Mỹ, ở Châu âu đến nay vẫn có ăn kem đứng và để kem vào túi giấy).

Qua thời KTTT, kem TT chìm lặng một thời gian khá dài cho đến khi Hapro quyết định vực nó dậy. Rất may, Kem TT vẫn còn chỗ đứng dù ăn kem không còn được chất lượng như xưa. Người HN vẫn ăn kem để cảm nhận lại ký ức một thời khó khăn (giống như người SG vẫn thích nghe nhạc tiền chiến vậy). Nếu kem TT mà ngồi máy lạnh, có bàn ghế, có kem tươi, ống hút, wifi thì tôi chắc không có mấy người ăn. Vì ăn như thế thì vào mấy quán kem cao cấp có đủ món ăn ngon và xứng hơn nhiều.

Thu Vu phản ánh là kem TT không có giữ xe là chưa quan sát kỹ thôi. Phía trong (đường thông ra phố sau) có hẳn một chỗ rộng để để xe. Nhưng dân tình nhà ta thích ăn theo phong cách tiện lợi nên ít người chịu mang xe vào trong.

Bên cạnh chỗ “ăn đứng” cũng có phòng ăn có máy lạnh. Nhưng thường là người lớn (già), trẻ em ngồi chứ thanh niên thì không thích. tongue.gif

Nhiều người SG chê kem TT vì trong hình dung của họ kem TT chắc là thứ gì ngon đặc biệt lắm (cũng như Phoenix và một số người MB ban đầu hình dung SG phải tráng lệ, văn minh cao cấp lắm hoặc là cái món hủ tiếu đặc biệt hấp dẫn lắm). Thực ra là chúng ta có ít thông tin và cũng không tìm hiểu kỹ dẫn đến lầm lẫn. Chứ mỗi thứ, mỗi vùng miền đều có nét đẹp, nét riêng đáng yêu của nó. Ăn thua là mình có muốn chấp nhận nó hay không mà thôi.

Phoenix lan man về văn hóa hơi bị nhiều nên nốt “bài kem” thì xin dừng để ACE bàn luận cho đúng chủ đề. Rất cảm ơn các ACE đã dành thời gian đọc bài của Phoenix.

PS: Phoenix có bổ sung thêm chút xíu vào bài viết. Bạn nào đọc thấy khác ban đầu thì thông cảm nhé. Tks.

Nhận định của Lequan:
Mình thấy bài viết của Phonix rất hay, nó thể hiện một ý chí hội nhập rất lớn trong bạn.
Chẳng ai có lỗi khi cố giữ những kỷ niệm của mình, khi tôn vinh giá trị của riêng mình. Tuy nhiên, nét bản sắc riêng của mỗi người sẽ giúp người đó thành công nếu biết tôn trọng và tôn vinh bản sắc của người khác.
Mình rất thích câu nói của thầy Phổ trong hội thảo văn hóa DN hôm trước: Văn hóa DN là áp đặt. Nếu bạn ở Singapore, nếu bạn thích hút thuốc, bạn cứ hút. Sau đó là…phạt. Nếu bạn thích xả rác, bạn cứ xả, sau đó là…phạt. Chính vì vậy, mình nghĩ rằng nếu ai đó biết được điều này, khi đi Sing, chắc chắn sẽ không dám hút thuốc nơi công cộng, xả rác bừa bãi. Về đến Tân sơn nhất hay Nội bài, hành động bản năng lại tiếp diễn.
Có vẻ như mọi người thấy mọi chuyện bình thường nếu điều một điều nào đó xảy ra tại DN nước ngoài nơi bạn làm việc, nhưng sẽ thấy nó không OK chút nào nếu đó là tại một DN VN với một sếp VN mặc dù cả hai DN này đều nằm ở VN. Văn hóa áp đặt dường như được chấp nhận dễ dàng hơn tại một DN nước ngoài, và khó khăn hơn tại DN VN.
Mình nghĩ rằng người nước ngoài kết hợp rất tốt áp đặt và tự điều chỉnh. Họ chú trọng truyền thông – huấn luyện – chia sẻ… trong phát triển các giá trị mới. Họ am hiểu văn hóa và tâm lý con người hơn, nên họ chuyển lửa tốt hơn. Họ luôn biết chẳng dại gì khi phải đối mặt với cái tôi của mọi người.
Phonix viết tiếp nhé. Cũng nói thêm là bây giờ mình toàn ăn kem tràng tiền mua ở siêu thị về để tủ lạnh ăn dần. Từ rất lâu mình rất ngại khi phải đứng chen chúc ăn kem. Tuy vậy, mình thấy rất thích khi ai đó tôn vinh đây như một giá trị văn hóa HN. Cái hay của văn hóa là biết tôn vinh cái trần trụi thành cái văn hoa. Cuộc sống nếu chỉ trần trùng trục thì buồn lắm, đâu cần đến nhà thơ, nhà văn. Cái hay là ở chỗ, nếu anh biết tôn vinh nó, anh sẽ kiếm được rất nhiều tiền. Kem Tràng tiền đã biết làm điều đ. Họ vẫn bán kem vỉa hè, nhưng doanh số chỉ chiếm có dưới 10%. Doanh số còn lại đến từ những người ăn kem Tràng tiền ở nhà như mình.
LQ               
Phản hồi của Phoenix:
Nov 1 2008, 11:45 PM

Cảm ơn anh Lequan động viên. Phoenix thấy sao viết vậy mà không bị chê là mừng lắm. tongue.gif

Phoenix chỉ có một câu cuối tóm tắt về văn hóa các miền thế này:
Để hiểu văn hóa MB hay HN thì phải cần cảm nhận, suy lắng.
Để hiểu văn hóa MN thì cần phải quan sát.
Để hiểu văn hóa MT thì cần phải lắng nghe.

Đó là nhận định theo thiển ý của Phoenix rút ra trong quá trình sống và tìm hiểu về văn hóa Việt.

Phoenix bàn về văn hóa vùng miền khác biệt thấy nó có nhiều thứ quá. Nói đến cái này lại động đến cái kia làm loãng hết chủ đề của anh đưa ra. Nên là để mọi người tập trung lại cho nó gọn ạ tongue.gif

Rất mong được tham khảo nhiều ý kiến của các ACE khác về chủ đề anh Lequan đã đưa ra.

(còn tiếp)

Gửi phản hồi

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s